Betekenisvol ondernemen: het hart van je organisatie tot leven brengen

auteursafbeelding

Henriëtte Klijnstra

24 mei 2023 Clock 9 min

Geld verdienen, bakken met geld verdienen! Dat is het doel van jouw bedrijf, toch? In deze blog hebben we het over wat het inhoudt om een betekenisvol bedrijf te zijn en hoe je dit kunt worden. Daarvoor trekken we een sprintje langs de purpose, de reden van bestaan van een bedrijf, en kijken we naar hoe we willen samenwerken, de kernwaarden. Natuurlijk geven we tips hoe je deze inzichten kunt toepassen binnen jouw bedrijf of organisatie.

Henriëtte is vriend van Voys. Ze tovert met woorden en kijkt met een frisse blik naar de onderwerpen waarover we graag vertellen. In een zesdelige serie duikt ze in de wondere wereld die Voys heet. Ze belicht verschillende thema’s die aan bod komen in het Voys Handboek en ons boek Alleen maar bazen. Superhandig, zo ontdek je snel of de boeken of onze manier van werken iets voor jou zijn.

Nu je nog lekker scherp en alert bent, beginnen we met een stukje theorie. Er zijn drie soorten waarden die een bedrijf kan opleveren: shareholder value, shared value en system value.

Waar bij shareholder value een bedrijf alleen waarde oplevert voor de aandeelhouders, is bij system value een bedrijf onderdeel van de samenleving. Die waarde kan je creëren door een meaningful business te worden: een betekenisvol bedrijf.

Een tikje idealistisch

In een betekenisvol bedrijf draait het niet alleen om het blij maken van je aandeelhouders, klanten of collega’s. Je probeert de hele maatschappij en iedereen daarin een stukje verder te helpen. Klinkt idealistisch, en dat is het ook. Om een betekenisvol bedrijf te zijn of worden, heb je drie dingen nodig:

  • Business model: voor het creëren van waarde voor je klant en bedrijf
  • Fulfillment model: voor persoonlijke waarde voor iedereen die er werkt
  • Improvement model: het creëren van sociale waarde en duurzaam werken

De enige manier om deze drie zaken te bewerkstelligen, is als iedereen erachter staat. Dat kan dus alleen als je het samen doet. Wij doen, zoals je weet, aan zelfsturing. Die manier van werken helpt ons om ervoor te zorgen dat we naar hetzelfde doel toewerken, bijvoorbeeld omdat we met de hele organisatie onze strategie vormgeven. Mocht jouw bedrijf of organisatie nog niet zover zijn, of past deze werkwijze niet bij jullie, niet getreurd! Ook zonder onze manier van werken, kan je een betekenisvol bedrijf worden.

Winstwaarschuwing

Als je collega’s wilt die zich volledig achter dit ideaal scharen, zich verantwoordelijk voelen voor het bedrijf en goed ambassadeurschap tonen, dan moet je ze verantwoordelijk maken. Dat bekent dus ook – als baas of manager – verantwoordelijkheid uit handen geven.

Maar dat kost tijd. ‘En geld’, hoor ik je al roepen! Ja, maar je krijgt er zoveel voor terug, echt waar. Neem bijvoorbeeld de strategiesessies en -evaluaties die we bij Voys elk half jaar doen. Die nemen ongeveer een maand in beslag, omdat iedereen eraan meedoet. Daar krijg je wel een goede, organisatiebrede strategie voor terug, met duidelijke doelen die iedereen snapt. En waar de hele organisatie zich mee verbonden voelt. Dat is pas prettig werken!

Niet om op te scheppen (of toch wel), bovenstaande is een van de redenen waarom mensen graag bij Voys werken. Het gaat voor hen om vrijheid om mee te denken, vrijheid om keuzes te maken, vrijheid om fouten te maken en vrijheid om te groeien. (Speaking of groeien, waarom dat zo belangrijk is, schreven we al in deze blog.) Allemaal dingen die het werkplezier en de productiviteit ten goede komen, en ons dichter bij het uiteindelijke doel brengen.

Terug naar de basis: core values

Hoe begin je dan? Bij de basis, uiteraard. De basis van elk bedrijf en iedere organisatie zijn de kernwaarden. Deze core values kan je in een gezamenlijk proces voor iedereen helder maken. Ze beschrijven hoe je wilt samenwerken. Uiteindelijk wordt dit een lijst van drie tot zes punten die het DNA van je bedrijf vormt. Bij Voys begonnen we met zes kernwaarden, maar brachten die uiteindelijk terug tot vier.

  • Open
    Wij zijn en werken open en transparant. We kijken met een open blik en delen onze kennis (kijk maar naar ons openbare handboek voor collega’s en onze blogs).
  • Supportive
    Wij geven om onze organisatie, het werk dat we doen en de mensen met wie we dat doen. We zijn vriendelijk en behulpzaam.
  • Equal
    We behandelen iedereen hetzelfde. Want we zijn dan wel allemaal verschillend, maar wel allemaal gelijken.
  • Evolving
    We houden van verandering en willen elke dag 1 procent beter zijn. Hierdoor kunnen we blijven groeien.

De kernwaarden zijn niet alleen handig bij het worden van een betekenisvolle organisatie. Ook op de werkvloer kunnen ze van pas komen. Mocht je bijvoorbeeld ooit ergens onenigheid over hebben met een collega, dan kan je altijd op de kernwaarden terugvallen.

We hebben onze kernwaarden verder uitgediept in onze ‘principles’ of grondbeginselen. Benieuwd? Je kan ze lezen in ons Voys Handboek. Die staat trouwens in z’n geheel online (zijn we weer met dat open en transparant).

De reden van bestaan: purpose

Dan gaan we kijken naar de reden van bestaan, die van jou of die van je bedrijf. Dit is trouwens niet hetzelfde als je marketingboodschap of slogan. Het gaat namelijk verder: niet alleen draait het om het business model, maar ook die voor jouw collega’s en de samenleving. Werk je in een saaie corporate, dan mag je dit je mission statement noemen, maar niemand wil bij een saaie corporate werken. Wij hebben onze purpose als volgt geformuleerd:

Giving people an equal voice

In ons dagelijks werk hebben we dat omgevormd tot: We are in business to connect people. Deze purpose is terug te vinden in hoe wij een betekenisvol bedrijf proberen te zijn:

  • Business model: we verbinden mensen met elkaar door onze technologie
  • Fulfillment model: we werken samen als gelijken, zowel met collega’s als externen
  • Improvement model: onze stichting 48percent.org streeft naar het wereldwijd beschikbaar maken van betaalbaar en veilig internet voor iedereen

Geloof je het zelf

We gaan bij Voys nog een stapje verder. Om beter te laten zien wat voor impact we willen en kunnen hebben, hebben we onze beliefs, onze overtuigingen geformuleerd. Dit is hoe de wereld eruit kan zien als wij de vrije hand zouden hebben (nog even en je noemt ons een religie of een cult, maar geef ons het voordeel van de twijfel). Voor de overzichtelijkheid pakken we onze punten van hierboven er nog even bij.

  • Business model: we verbinden mensen met elkaar door onze technologie
    Wij zijn pas klaar als iedereen op een gelijk speelveld, zonder hindernissen met elkaar in contact kan komen. Geen apps met closed protocols, maar open en toegankelijke communicatie zoals het vroegere telefoneren. Daarom moeten we open en veilige software ontwikkelen, die voor iedereen te gebruiken en bij te schaven is.
  • Fulfillment model: we werken samen als gelijken, zowel met collega’s als externen
    Samenwerken als gelijken zou overal de standaard moeten zijn. Bedrijven zijn nu nog vaak gefocust op de shareholder value en de bijbehorende hiërarchie en managers. Door meer te focussen op de system value verandert dit. Je kan ons bij Voys dus als levend experiment zien, all good. We blijven je inspireren en hopen je te overtuigen ook een andere manier van werken in te zetten. (Wil jij gratis inspiratie hierover in je mailbox? Schrijf je in via voys.nl/mark.)
  • Improvement model: onze stichting 48percent.org streeft naar het wereldwijd beschikbaar maken van betaalbaar en veilig internet voor iedereen
    Als je nog niet van 48percent.org had gehoord, ga dan na het lezen van deze blog even naar de site. Wat begon als hersenspinsel van Voys-oprichter Mark Vletter, is uitgegroeid tot een volwaardige stichting die meerdere projecten wereldwijd ondersteunt. Het doel: het internet tot een publieke infrastructuur maken. Toegankelijk en betaalbaar, met de juiste training en veiligheidsmaatregelen voor iedereen. We doen dit dichtbij in onze eigen provincie, maar ook aan de andere kant van de wereld.

    The end game

    Je hebt nu wat meer inzicht in waar wij in geloven. Deze overtuigingen leiden allemaal tot ons grote einddoel:

    Our end goal is to pave the way for a more equal society in which people have an equal voice. Only then can everybody make their voice be heard and participate to the fullest of their abilities and ambitions. That is our reason for existing.

    Toegegeven, het uitwerken van je beliefs gaat misschien wat ver voor jouw bedrijf of organisatie. Wil je toewerken naar het zijn van een betekenisvolle organisatie? Zorg dan in ieder geval dat het hoe en waarom (de kernwaarden en de purpose) van jouw toko helder zijn. En laat je vooral inspireren door onze overtuigingen en onze end goal. Het hoeft allemaal niet zo hoogdravend natuurlijk, maar wil je echt toe naar een betekenisvol bedrijf, dan is het goed om verder te filosoferen – je raadt het al – samen met je hele team.

    We gaan die kant op: strategy

    Nu de kernwaarden, de purpose en het einddoel helder zijn, kan je aan de slag met de strategie. Een strategie moet duidelijk genoeg zijn om richting te geven en flexibel genoeg om adaptief te kunnen zijn. Mark Vletter vergelijkt een strategie dan ook vaak met liften – het meerijden met iemand. Jij bepaalt de eindbestemming, maar de route ligt niet vast. En mocht je toch ergens anders uitkomen, dan is dat ook oké. Zolang je maar een duidelijke eindbestemming hebt, die stip op de horizon. Anders weet je niet wat je op je stuk karton moet schrijven en is het lastig liften.

    Cliffhanger! Hoe je dan zo’n strategie opbouwt, onderhoudt en vooral hoe je de hele organisatie hierbij betrekt, vertellen we in een volgende blog. (Dit verhaal is al lang genoeg zo, vinden wij ook.) Kan je niet wachten, duik dan vooral in ons boek ‘Alleen maar bazen’. Bekijk vooral het hoofdstuk met 21 handige vragen om tot een goede strategie te komen. Lees je liever niet nog meer, dan hier hebben we wat video’s verzameld waarin Mark het (in het Engels) aan je uitlegt.

    Geen woorden, maar daden

    Voordat je gaat mailen of we die grote woorden ook echt omzetten in daden: ja, dat doen we! En het is ook belangrijk dat jij dat gaat doen. Zeg je te willen gaan werken zonder managers? Weet dan dat jouw wil niet meer altijd wet is. Wil je echt samenwerken als gelijken? Gooi dan daadwerkelijk het huidige beoordelingssysteem aan de kant en laat collega’s elkaar feedback geven. Dit doen wij bij Voys bijvoorbeeld:

    • We werken zelfsturend en zonder managers.
    • Feedback geven en elkaar beoordelen gaat volgens een vast patroon.
    • Onze fouten en overwinningen delen we graag.
    • 1% van onze winst plus tot 5% van onze tijd gaat naar 48percent.org
    • We werken aan onze open communicatietechnologie.
    • Projecten voor kinderen doen we graag aan mee.
    • Onze uitstoot compenseren we en onze ecologische voetafdruk proberen we zo klein mogelijk te houden.
    • We creëren inclusieve producten.
    • Data gaan we zorgvuldig mee om.

    En wat doe jij om een betekenisvol bedrijf te zijn? Stuur ons jullie aanpak op spraakmakers@voys.nl of ga vandaag nog aan de slag met onze tips.

    Meer verhalen lezen?

    In de afgelopen jaren hebben we veel geschreven over ondernemen, zelfsturend werken, de handigste tools en nog veel meer. Dus leef je uit!

    Van 29 mei 2024

    Strategisch samenwerken als impactorganisatie: zo pak je dat aan

    Van 22 mei 2024

    Belasting en internationalisering: deze fout maakten wij (en zo voorkom jij hem)